WAS (NOT WAS) - Was (Not Was) / USA 1981

Jeden z najbardziej bezkompromisowych i oryginalnych debiutów wczesnych lat 80., w którym funk, nowa fala, rock i absurdalny humor łączą się w gęstą, pulsującą całość o wyraźnie miejskim, lekko paranoicznym klimacie.

Już sama okładka — rzędy identycznych domów pod krwisto-pomarańczowym niebem — idealnie zapowiada treść albumu: muzykę pełną niepokoju, ironii i rytmicznej agresji. Brzmieniowo to surowy, mechaniczny funk oparty na ciężkich liniach basu, nerwowych syntezatorach i poszarpanych gitarach, przeplatany spoken wordem, krzykiem i groteskową narracją. Groove jest tu brudny, hipnotyczny i zdecydowanie bardziej undergroundowy niż taneczny. Album jest fascynującą, choć momentami chaotyczną mieszanką funku, rocka, disco, jazzu oraz elektroniki. Brzmienie płyty to unikalna synteza tanecznych rytmów R&B z awangardowym, niemal punkowym podejściem do produkcji. Zespół łączy potężne, "mięśniowe" sekcje rytmiczne i rockowe gitary z zaskakującymi elementami, takimi jak akordeony czy mandoliny. Całość dopełniają absurdalne, surrealistyczne teksty oparte na poezji nurtu beat, które kontrastują z tradycyjnie soulowymi, pełnymi pasji wokalami.

Za produkcję odpowiadali liderzy grupy – Don i David Was. Nagrania odbywały się w sposób eksperymentalny; Don Was, nie wiedząc jeszcze, jak nagrać cały zespół naraz, tworzył pętle i rytmy, na które inni muzycy nakładali swoje partie pojedynczo (metoda warstwowa bez użycia dzisiejszych narzędzi cyfrowych). W sesji wzięła udział imponująca liczba gości, m.in. Wayne Kramer z legendarnej grupy MC5 oraz Marcus Belgrave, słynny trębacz jazzowy współpracujący niegdyś z Charlesem Mingusem.

Zespół Was (Not Was) to w rzeczywistości projekt studyjny i autorski duet przyjaciół z dzieciństwa: Dona Fagensona (Don Was) i Davida Weissa (David Was). Wykonawca reprezentuje postać muzycznego prowokatora, który pod płaszczem chwytliwych, tanecznych melodii przemyca radykalny przekaz polityczny i społeczny, pełen sceptycyzmu wobec autorytetów. Zespół uosabia "niemożliwą syntezę" – łączy intelektualizm i czarny humor z fizyczną energią muzyki dance, świadomie zacierając granice między tym, co komercyjne, a tym, co artystyczne i dziwaczne.